Ankara’nın doğal güzellikleri: Dağlar, akarsular ve göller

Kızılırmak ve Sakarya Nehirleri’nin kollarıyla çevrili olan Ankara, geniş ovalar, yüksek dağlar ve çeşitli gölleriyle zengin bir coğrafi yapıya sahiptir.

ANKARA DAĞLARI

Ankara’nın kuzey sınırında, Kuzey Anadolu Dağları’nın kolları uzanırken güneyde Tuz Gölü havzası, Kepez Ovaları ve Hacıbekirözü düzlüğü yer alır. Bu alanlarda Karadağ, Karasimir Dağı, Paşa Dağı ve Teke Dağı gibi volkanik kökenli yükseltiler bulunur.

ÖNE ÇIKAN DAĞLAR VE YÜKSELTİLERİ:

ELMADAĞ (ELMA DEDE TEPESİ): 1.761 M

İDRİS DAĞI: 1.992 M

AYDOS DAĞI (KUZU TEPESİ): 1.879 M

KAVAKLI DAĞI (BOZKUŞ TEPESİ): 1.801 M

YILDIRIM DAĞI: 2.034 M

IŞIK DAĞI: 2.015 M

KURUMCU DAĞI (ERENLER TEPESİ): 1.738 M

Ankara ilinin kuzey kesiminde Haymana ve Balâ ilçeleri arasında Elmadağ ve İdris Dağı gibi sıralar uzanır. Bu dağ sıraları arasında yer hareketlerine bağlı çöküntü alanları ve kıvrım sonucu oluşmuş Mogan, Balaban, Çubuk, Mürted ve Babayakup ovaları bulunur. Kuzeyde Çubuk ve Kızılcahamam çevresi, sarp yapılı Yıldırım ve Işık Dağı gibi yükseltilerle çevrilidir. Batıda Ayaş, Beypazarı ve Nallıhan ilçeleri Karakiriş, Kartal ve Manastır Dağları ile sınırlanır. Güneyde ise daha yumuşak eğimli, yuvarlak sırtlı dağlar yaygındır. Bu bölgedeki yükseltiler genellikle 1.050-1.500 metre arasındadır.

Ankara’nın kuzeydoğusunda Köroğlu Dağları (2.378 m) ve Mahya Tepesi (2.006 m), güneydoğuda ise Hüseyingazi Dağı dikkat çeker.

ANKARA AKARSULARI

Ankara’nın su kaynakları bakımından en önemli iki akarsuyu Sakarya ve Kızılırmak Nehirleridir. Bunun yanında çok sayıda dere ve çay da ilin doğal yapısına canlılık katar.

Sakarya Nehri: Eskişehir’in Çifteler ilçesi yakınlarında doğar. Ankara sınırları içinde 168 km boyunca akar. Porsuk, Ankara, Kirmir ve Seben çayları ile beslenir.

Kızılırmak Nehri: Sivas’taki Kızıldağ eteklerinden doğar ve 256 km’lik bölümü Ankara’dan geçer. Hirfanlı Barajı’ndan sonra Şereflikoçhisar, Balâ, Kalecik gibi ilçeleri kat eder.

Ayrıca İnözü Vadisi içinden geçen Kirmir Çayı, Türkiye’nin en önemli kuş alanlarından biridir. Bu vadide 60’tan fazla kelebek türü yaşar, bu da bölgeyi hem ekolojik hem de bilimsel açıdan değerli kılar.

ANKARA’NIN GÖLLERİ

Ankara’da hem doğal hem de yapay göller bulunur. Bu göller rekreasyon, sulama, balıkçılık ve doğa gözlemi açısından büyük önem taşır.

DOĞAL GÖLLER:

Tuz Gölü: Türkiye’nin en büyük ikinci gölüdür. Yüzölçümü yaklaşık 1.500 km²’dir. Ortalama derinliği 50-70 cm olan gölün tuzluluk oranı %32’dir. Yaz aylarında büyük ölçüde kurur ve tuz tabakası oluşur.

Mogan Gölü: Gölbaşı ilçesinde yer alır. 5 km uzunluğunda, 1 km genişliğinde olan gölde sazan ve kefal gibi balık türleri yaşar. Su sporları yapılabilen bir göldür.

Eymir Gölü: Set gölü olan Eymir, Mogan Gölü’nden beslenir. Uzunluğu 6 km, genişliği yaklaşık 300 metredir. Suyu tatlıdır ve zengin balık çeşitliliği barındırır.

Karagöl (Çubuk): Çubuk ilçesinde, heyelan sonucu oluşmuş küçük bir göldür. Derinliği 5,5 metreyi geçmez, çevresi çam ve meşe ormanlarıyla kaplıdır.

Karagöl (Kızılcahamam): Işık Dağı eteklerinde uzamış elips biçiminde, sığ bir göldür. Uzunluğu 170 m, çevresi ise 475 metredir.

YAPAY GÖLLER (BARAJ GÖLLERİ):

Çamlıdere Barajı: 32 km²

Sarıyar Barajı: 83,8 km²

Kesikköprü Barajı: 6,5 km²

Kurtboğazı Barajı: 5 km²

Bayındır Barajı: 0,71 km²

Çubuk I-II Barajları: 0,94 km² ve 1,20 km²

Asartepe Barajı: 1,77 km²