Ertelemek bir irade zayıflığı değil, beynin anlık rahatlığı gelecekteki strese tercih etme biçimidir. Ancak psikoloji bilimi, bu direnci kırmanın son derece basit ve ‘zahmetsiz’ bir yolunu sunuyor: Sadece 5 dakika kuralı ve Zeigarnik Etkisi. 

Bir işe başlamayı düşündüğünüzde, beyninizin tehdit algılayan bölgesi amigdala devreye girer. Görev gözünüze ne kadar büyük ve yorucu görünürse, beyniniz sizi o işten uzak tutmak için o kadar çok mazeret üretir. İşte tam bu noktada, Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) literatüründe ‘mikro adımlama’ olarak bilinen taktik devreye girer.

Kendinize şunu söyleyin: ‘Bu işi sadece 5 dakika yapacağım ve sonra bırakacağım.’

Beş dakika, beynin alarm zillerini çalması için çok kısa bir süredir. Bu düşük eforlu hedef, beynin savunma duvarını aşmanızı sağlar. Asıl sihir ise o 5 dakika dolduğunda başlar. Sadece 5 dakika çalışıp bırakmayı planlasanız bile, çoğu zaman o işi bitirene kadar masadan kalkamazsınız. Neden mi? Amerikan Psikoloji Derneği (APA) tarafından da kabul gören ve psikoloji tarihine geçen Zeigarnik Etkisi yüzünden.

Rus psikolog Dr. Bluma Zeigarnik’in 1920’lerde yaptığı klasik çalışmaya dayanan bu etki, insan beyninin tamamlanmamış görevleri, tamamlananlara kıyasla çok daha net hatırladığını ve bir ‘açık sekme’ gibi arka planda sürekli çalıştırdığını kanıtlıyor. 5 dakikanın sonunda beyniniz, işi yarım bırakmanın verdiği huzursuzlukla başa çıkmak yerine, göreve devam edip o ‘sekmeyi kapatmayı’ tercih eder.

Dünyanın en tanınmış erteleme araştırmacılarından Carleton Üniversitesi’nden Dr. Timothy Pychyl, bu durumu şöyle özetliyor: ‘Motivasyon eylemi doğurmaz, eylem motivasyonu doğurur. Başlama direncini kırmak için atılan o ilk küçük adım, beynin o işe yönelik algısını saniyeler içinde değiştirir.’

Benzer şekilde, ‘Erteleme Denklemi’ kitabının yazarı Calgary Üniversitesi’nden Dr. Piers Steel de insan doğasının anlık ödüllere odaklandığını belirtiyor. ‘Sadece 5 dakika’ sözü, beyne o anlık rahatlığı vaat ettiği için başlama anksiyetesini anında sıfırlıyor.

Silikon Vadisi’nin Bir Numaralı Sırrı 

Bu psikolojik hile, sadece akademik makalelerde kalmıyor; dünyanın en başarılı isimlerinin de günlük rutini arasında yer alıyor. Instagram’ın kurucu ortağı Kevin Systrom, kendi verimlilik sırrını tam olarak bu kuralla açıklıyor: ‘Eğer bir işi erteliyorsam, kendimle o işi sadece 5 dakika yapmak için anlaşırım. İşin sırrı şudur: O 5 dakika dolduğunda, işi zaten bitirmek istersiniz.’

Nasıl Uygulayacaksınız?

• Görevi Küçültün: Gözünüzde büyüyen o işi seçin (Evi temizlemek, raporu yazmak veya spora başlamak).

• Saati Kurun: Telefonunuzdan tam 5 dakikalık bir alarm ayarlayın.

• Söz Verin: ‘Alarm çaldığında bırakma hakkım var’ diyerek kendinizi rahatlatın.

• Harekete Geçin: Ve sadece başlayın. Alarm çaldığında, Zeigarnik Etkisi’nin sizi nasıl esir aldığını ve işi bitirme arzusunun nasıl alevlendiğini kendiniz görün.

ABD Başkanı Trump, sosyal medya hesabından paylaşım yaparak Barrack’a verilen yeni görevi duyurdu.

ABD’nin Ankara Büyükelçisi Barrack’ın olağanüstü bir iş çıkardığını belirten Trump, ‘Suriye ve Irak hükümetleriyle stratejik iş birliğimizi ilerletirken, onlarla olan ilişkilerimizin de büyümeye devam etmesi nedeniyle Barrack’ın Suriye Özel Temsilcisi ve aynı şekilde Irak Özel Temsilcisi olarak atanacağını duyurmaktan memnuniyet duyuyorum.’ ifadesini kullandı.

Trump, Barrack’ın ABD’nin Ankara Büyükelçisi olarak görevine devam edeceğini ve ABD Dışişleri Bakanlığının tam desteğiyle çalışacağını kaydederek, ‘Tom Barrack’ın yaptığı çalışmaları ve ülkemize hizmet etme isteğini büyük takdirle karşılıyoruz.’ değerlendirmesinde bulundu.